Management Support
  • Lees 1 maand gratis
  • Inloggen
  • Nieuws & inspiratie
  • Productiviteit
    • AI en prompting
    • Inzicht in gedrag
    • Slim werken met Microsoft Office en andere apps en tools
    • Werkdruk
    • Werken aan jezelf
  • Taken en rollen
    • Toekomst van het vak
    • Functies
    • HR taken
    • Notuleren
    • Loopbaan en doorgroeien
    • Vergaderen
    • Eventmanagement
    • Virtual Assistant
  • Communiceren
    • Spelling en grammatica
    • Spreken
    • Schrijven
  • Samenwerken
    • Secretariaat
    • Projectmanagement
    • Hybride werken
    • Sparren, meedenken, coachen en ontzorgen
  • Opleidingen
  • Podcast

Zakelijke brief of e-mail: van aanhef tot afsluiting

Redactie
01 feb. 2021Laatste update: 07 okt. 2021
Zakelijke brief of e-mail: van aanhef tot afsluiting

Een zakelijke brief of e-mail schrijven gaat het best als je de (ongeschreven) regels kent. Bekijk alle tips en voorbeelden, van aanhef tot afsluiting.

‘Schrijf jij die brief even?’
‘Stel jij vast een mail op?’
De instructie klinkt eenvoudig genoeg, maar een zakelijke brief schrijf je niet zomaar even. Als je er eenmaal voor gaat zitten, merk je dat je wel wat aanknopingspunten kunt gebruiken. Hoe begin je een formele brief of e-mail? Hoe sluit je deze af?

Op ons opleidingsplatform vind je communicatietrainingen als ‘Creatief zakelijk schrijven’ en ‘Helder en tactvol communiceren’.

Zakelijke brief of e-mail: alle adviezen

Het schrijven van een zakelijke brief gaat een stuk sneller, gemakkelijker en beter als je een aantal voorbeeldteksten paraat hebt. Het liefst met een paar verschillende opties, zodat je niet steeds exact dezelfde brief of e-mail schrijft.

Management Support heeft door de jaren heen alle onderdelen van de zakelijke brief weleens behandeld. We bundelen hier graag alle adviezen en voorbeelden, zodat je altijd een spiekbrief bij de hand hebt als je een formele brief moet schrijven. Ons eerste advies: sla dit overzichtsartikel op als favoriet, dan raak je het zeker niet meer kwijt!

Klik hieronder door naar het specifieke onderdeel van de zakelijke brief waar je hulp mee nodig hebt. Zie je door de bomen het bos niet meer? Probeer eens te zoeken met Ctrl-F of ⌘-F.

Zakelijke brief/mail:

  • Aanhef
  • Aanspreekvorm
  • Initialen
  • Openingszin
  • Inhoud
  • Slotzin
  • Ondertekening
  • Eindredactie
  • Voorbeeld

Aanhef zakelijke brief

Voor je goed en wel begonnen bent aan je brief of e-mail, moet je al bedenken hoe je de ontvanger aanspreekt. Welke etiquetteregels zijn er voor de aanhef van een formele brief?

Een zakelijke brief begin je over het algemeen met ‘Geachte heer …’ of ‘Geachte mevrouw …’

Zeker als je voor het eerst met elkaar correspondeert, en het een formele relatie betreft, heeft dit de voorkeur. Als je langere tijd met een zakelijke relatie correspondeert, kun je na verloop van tijd eventueel overschakelen op ‘Beste…’

Lees ook de volgende adviezen:

  • Is L.S. als aanhef nog gebruikelijk?
  • Hoe is de aanhef van een brief aan twee dames of twee heren?

Aanspreekvorm

De aanhef van een zakelijke brief kan ook afhangen van iemands titulatuur. Bepaalde beroepen en rangen hebben hun eigen aanspreekvorm, al worden die steeds minder gebruikt. Op Wikipedia vind je een uitputtende lijst van titulaturen en aanspreekvormen. Management Support heeft de volgende specifieke adviezen:

  • Hoe schrijf je iemand aan met de titel mr. of drs. aan?
  • Hoe is de aanhef aan burgemeester en wethouders?
  • Wat is de aanspreekvorm van een rechter in brieven?
  • Hoe schrijf je een arts aan?

Initialen

Initialen bestaan uit beginletters van namen, dat weten de meeste mensen wel. Maar hebben we het dan over de voornaam, de achternaam of allebei?

Lees: Bestaan iemands initialen uit de eerste letters van zowel voor- als achternaam?

Openingszin

Met een goede openingszin van je brief of e-mail maak je een goede eerste indruk. Maar je kunt het ook meteen verpesten. Vermijd openingen als ‘Naar aanleiding van uw schrijven d.d.’ en kom snel ter zake: ‘Vriendelijk dank voor uw sollicitatiebrief.’

Lees onze adviezen voor een goede openingszin.

Inhoud

De eigenlijke inhoud van een zakelijke brief is natuurlijk erg afhankelijk van het onderwerp en het doel van jouw schrijven. Belangrijk is in elk geval dat je duidelijke en correcte taal gebruikt, taakgericht schrijft en vriendelijk bent.

Lees hierover:

  • Gebruik gewone taal
  • Schrijf taakgericht
  • 5 vuistregels voor klantvriendelijkheid
  • Verwijs je naar bedrijven met ‘hem’ of ‘haar’?
  • Gebruik jij deze verboden woorden?

Slotzin

Het meest gelezen advies op deze website gaat over de slotzin. Blijkbaar vragen veel mensen zich af hoe je een zakelijke brief of e-mail op een correcte manier afsluit. Met een klassieker als ‘Ik zie uw reactie graag tegemoet’ zit je altijd goed. Wil je wat actiever oproepen tot actie, dan schrijf je bijvoorbeeld: ‘Hebt u nog vragen, dan kunt u mij altijd bellen.’

Lees alle voorbeelden in Slotzin: hoe beëindig je een brief of e-mail?

Ondertekening

Het ondertekenen van de zakelijke brief is de laatste stap voordat je het geheel nog eens goed naleest. Schrijf je de brief of e-mail namens jezelf, dan is een simpel ‘Met vriendelijke groet’ voldoende, gevolgd door jouw naam en functie. Maar wat als je wilt ondertekenen namens een manager, of meerdere personen? En hoe werkt het als er ook handtekeningen nodig zijn?

Onze adviezen:

  • Hoe onderteken je namens iemand anders?
  • Hoe onderteken je met meerdere namen?
  • Twee handtekeningen: welke moet links en rechts?

Eindredactie

Hoewel de verleiding groot kan zijn om een zakelijke brief of e-mail direct te versturen, is het zeer aan te raden om de tekst nog eens goed na te lezen. Je wilt vooral gênante fouten voorkomen: staan namen wel goed vermeld? Staan er geen lelijke dt-fouten in? Maar ook: komt jouw boodschap goed over? Weet de lezer straks wat je van hem of haar wilt?

Lees:

  • Stel jezelf deze vijf vragen als eindredacteur.
  • Eindredactie voor experts: zo zet je de puntjes op de i

Voorbeeld

Als je een uitnodiging moet versturen en liever een kant-en-klaar voorbeeld overneemt, dan heb je geluk. Zie ons voorbeeld van een formele uitnodiging voor een evenement.

Til jouw communicatie naar een hoger niveau

Op het opleidingsplatform van Management Support vind je communicatietrainingen als ‘Creatief zakelijk schrijven’ en ‘Helder en tactvol communiceren’. Nooit meer een tip missen? Meld je hieronder aan voor onze nieuwsbrief!

Onderdeel van de collectie

Schrijven

Hier vind je alles over helder en overtuigend zakelijk schrijven voor e-mails, uitnodigingen en (teams)chats. En over het redigeren van teksten.

Bekijk collectie

Lees meer over

  1. Vacatures

  2. Dienst Justitiële Inrichtingen

    Planner

    Dienst Justitiële Inrichtingen logo
  3. FreshRecruitment

    Medewerker Binnendienst

    FreshRecruitment logo
  4. Gemeente De Bilt

    Directiesecretaris

    Gemeente De Bilt logo
Bekijk vacatures

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

✓ Ruim 25.500 managementondersteuners gingen je voor

Aanbevolen door de redactie

  • Notuleren15 apr. 26

    Notuleren is meer dan opschrijven

    De perfecte notulen bestaan volgens schrijftrainer Judith Winterkamp niet, net zomin als de perfecte vergadering, de perfecte agenda, of die collega die zich wél aan zijn spreektijd houdt.

  • podcast11 mrt. 26

    Het probleem van notuleren met AI; hoe het wel werkt | podcast

    Waarom een transcript nog geen besluit is, en waarom de notulist juist belangrijker wordt in het AI-tijdperk...

  • Zakelijk schrijven25 feb. 26

    Wordt je of word je?

    Is het nou 'wordt je' of 'word je'? Onze taalexpert Judith Winterkamp geeft voor eens en altijd antwoord op die vraag.

  • Communicatie12 dec. 25

    'Slack-splaining': waarom we onnodig veel uit willen leggen in digitale berichten

    Het nieuwe buzzwoord 'Slack-splaining' wijst op overmatige toelichting in digitale berichten uit angst voor misverstanden. Maar daarmee gaat de helderheid van de boodschap vaak juist verloren.

Lees meer over dit onderwerp

  • meest gelezen4 mei 26

    Top 5 april 2026: meest gelezen artikelen

    Dit zijn de vijf meest gelezen artikelen van de afgelopen maand april... Over politieke spelletjes, ChatGPT als sparringpartner en slim datums prikken in Outlook.

  • Jeroen Busscher
    Loopbaan29 apr. 26

    Stop ervaringsdiscriminatie!

    Wat is ervaring waard? Voor sommige zaken is onze ervaringskennis heel nuttig, maar nieuwe situaties vragen volgens columnist Jeroen Busscher juist het loslaten van de ervaring en een frisse blik.

  • Sparringpartner14 apr. 26

    Strategische impact zonder inhoudelijke expertise

    Pas na de training 'Strategisch denken en handelen als managementassistent' viel het kwartje bij managementondersteuner Yvonne. "Ik realiseerde me dat anderen ook niet alles weten en kunnen. Mijn bijdrage zit niet in de inhoud, maar in het praktische en in wat ik hoor en zie."

  • invloed3 mrt. 26

    Het maartnummer van Management Support Magazine is uit!

    De nieuwste editie van Management Support Magazine ligt deze week bij je op de mat.

  • Voor abonnees
    Voor abonnees
    invloed2 mrt. 26

    Voor abonnees Management Support Magazine maart 2026

    Als managementondersteuner heb je invloed binnen de organisatie. Op besluiten, op processen en nog veel meer. In deze eerste editie van 2026 gaan we op jouw invloed, en hoe je die kan vergroten.

  • Digitaal archiveren17 feb. 26

    Met de 4D-methode voorkom je dat e-mails blijven rondspoken in je hoofd

    Stel jezelf bij elke e-mail in je inbox de vraag: Delete, Do, Defer of Delegate? Met die zogeheten 4D-methode creëer je rust en overzicht en voorkom je dat mails blijven liggen of mentale ruimte innemen.

  • Toekomst secretaressevak5 jan. 26

    Trends 2026; claim je rol in een veranderende wereld

    Dit jaar staat in het teken van: digitale veiligheid, (mentale) gezondheid, duurzaamheid en technologische innovatie. Werkplektrainer Karen Visser gidst je door de trends van 2026 en hoe je kan meebewegen met de veranderen wereld op kantoor.

  • podcast29 dec. 25

    De top 5 meest beluisterde afleveringen van de Support Cast!

    De Support Cast is er voor managementondersteuners die zich willen ontwikkelen, verdiepen en versterken in hun rol. Van mentale veerkracht en focus tot slim werken en omgaan met AI: deze vijf afleveringen werden het vaakst beluisterd.

Mijn artikeloverzicht

Onderwerpen aanpassen

Mijn artikeloverzicht kan alleen gebruikt worden als je bent ingelogd.

Inloggen

of maak een account aan

Eerder verschenen

  1. 9 keer constructief communiceren
  2. Conflicthantering met bullebakken en opgewonden standjes
  3. 5 originele vergadertips van collega’s uit het vak
  4. 5 boeken om het jaar goed mee te beginnen
  5. Correct gebruik van hoofdletters: praktische voorbeelden
  6. De meest gelezen artikelen van december 2020
  7. Download onze gratis special ‘Het beste van 2020’
  8. Taalvraag: ‘Ik was een van de eersten die het raadsel oploste(n)’
  9. De meest gelezen artikelen van november 2020
  10. ‘Man & macht’ is een boek voor vrouwen die met mannen werken
  1. Een verkeerde komma kan je miljoenen kosten
  2. ‘Het meisje die daar loopt’ is fout – hoe vind je het juiste verwijswoord?
  3. De meest gelezen artikelen van oktober 2020
  4. Lezersrecensie: ‘Profileren zonder opscheppen’
  5. Is het hun of hen? Uitleg, voorbeelden en test
  6. De meest gelezen artikelen van september 2020
  7. Lees je weleens teksten na? Stel jezelf vijf vragen als eindredacteur
  8. Waarom vind ik het zo moeilijk om te zeggen wat ik wil?
  9. Etiquette in digitale communicatie: 10 tips
  10. Waarom is ‘netto privé-inkomen’ niet goed geschreven?

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

✓ Ruim 25.500 managementondersteuners gingen je voor

  • Collecties
  • Nieuwsbrieven
  • Over Management Support
  • Partners

Snel naar

  • Nieuws & inspiratie
  • Checklists
  • Digitale Magazine
  • Boeken
  • Blogs
  • Vacatures
  • Podcast

Collecties

  • Productiviteit
  • Taken en rollen
  • Samenwerken
  • Communiceren

  • AI en prompting
  • Virtual Assistant

Management Support Academy

  • Opleidingen
  • Incompany
  • Management Support event
  • Acties & promoties

Socials

  • Facebook
  • x
  • Linkedin

Contact

  • Klantenservice
  • Contact
  • Adverteren

Management Support is onderdeel van VMN media. Lees in ons manifest waar VMN media voor staat. Op gebruik van deze site zijn de volgende regelingen van toepassing: Algemene Voorwaarden en Privacy en Cookie beleid | Privacy instellingen