1. Wat is grensoverschrijdend gedrag op het werk?
Bij grensoverschrijdend gedrag overschrijdt iemand de grenzen van een ander. Voorbeelden zijn pesten, intimidatie, chantage, overmatige controle uitoefenen, vernedering, seksuele intimidatie of seksueel misbruik. Mensen kunnen daar grote fysieke, mentale en emotionele schade door oplopen.
2. Hoe ontstaat grensoverschrijdend gedrag?
Grensoverschrijdend gedrag ontstaat vaak door een machtsverschil, waarbij één van beide partijen geen weerstand kan bieden. Bij grensoverschrijdend gedrag gaat het altijd over hoe iets ervaren wordt. Mensen verschillen namelijk in hun normen en waarden en de daarbij behorende grenzen.
3. Hoe signaleer je grensoverschrijdend gedrag?
Grensoverschrijdend gedrag draait erom of het als onprettig en ongewenst wordt ervaren. Maar grensoverschrijdend of ongewenst gedrag gebeurt lang niet altijd bewust.
4. Wat kun je als werkgever doen om grensoverschrijdend gedrag te voorkomen?
In de Arbowet staat dat werkgevers moeten zorgen voor de veiligheid en gezondheid van medewerkers als het gaat om met de arbeid verbonden aspecten. Hieronder valt ook grensoverschrijdend gedrag. Als werkgever moet je het onderwerp bespreekbaar maken. Stel samen een gedragsprotocol mét beleid bij een eventueel incident op. Een werkgever heeft een voorbeeldfunctie, dus ook het eigen gedrag vormt een factor.
5. Wat kun je er als medewerker tegen doen?
Het is belangrijk dat medewerkers een veilig klimaat ervaren, waarin ze vragen durven te stellen en grenzen durven aan te geven. Een vertrouwenspersoon helpt de drempel te verlagen om melding te doen of om ongewenst gedrag te bespreken.
6. Hoe zorg je voor een veilige werkomgeving?
Zorg allereerst voor een veilige werkomgeving, waarbij communicatie gestimuleerd wordt. Betrek medewerkers periodiek bij het beleid voor ongewenst gedrag binnen een bedrijf. Leg vast wat onder ongewenst gedrag verstaan wordt, waar medewerkers terecht kunnen voor hulp en welke sancties kunnen volgen als iemand zich hier schuldig aan maakt.
7. Hoe handel je bij grensoverschrijdend gedrag?
Luister naar de persoon die melding heeft gemaakt. Bespreek met de melder wat de vervolgstappen kunnen zijn. Soms volstaat een waarschuwing, terwijl in andere situaties ontslag voor de hand ligt.
In de praktijk: de aanpak van Voskuilen
Dat was de theorie, maar wat kun je in de praktijk ondernemen om grensoverschrijdend gedrag tegen te gaan?
“In ons bedrijf signaleerde ik dat ik bepaalde zaken niet zo fijn vond”, zegt Ernestine Voskuilen van Vakgarage Voskuilen in Houten. “Dat waren dingen die niet vervelend bedoeld waren, maar wel werden gezegd. Later bleek dat medewerkers dat zelf ook zo ervaarden.”
Met een Profile-vestiging en een Vakgarage heeft Voskuilen in totaal dertig medewerkers in dienst. “Bij ons werken relatief veel vrouwen en meisjes, maar ook mensen met een sociale beperking. Voor ons is iedereen even belangrijk.”
Sessie met het personeel
“Tijdens een managementsessie hebben we, samen met een trainingsbureau, een programma gemaakt hoe om te gaan met diversiteit. Daarbij vroegen we ons af hoe we ons bedrijf zien, hoe we met elkaar om willen gaan en wat belangrijk daarin is. Op een avond hebben we een sessie georganiseerd met het personeel, van monteurs tot directie tot schoonmakers. Dat deden we in november, gelukkig voordat het nieuws van The Voice naar buiten kwam.”
We helpen elkaar, het is niet één persoon die het zegt. Dat is de kracht van wat we afgesproken hebben, niemand is nu bang om op te staan ”
Betrokken en gehoord
Tijdens die bijeenkomt werd de nadruk gelegd op het feit dat Voskuilen een familiebedrijf is en dat het twee bedrijven zijn die bij elkaar horen. Aan medewerkers werd gevraagd wat hun rol binnen de organisatie is, dat mochten ze vooraf op papier zetten en presenteren. Vervolgens werd een complimentenronde gehouden, waardoor mensen trots werden en in hun kracht kwamen te staan. Ze voelden zich betrokken en gehoord.
Ernestine Voskuilen: “Dat ging in een heel positieve sfeer, zonder verwijten. Daarna hebben we medewerkers laten aangeven wat ze belangrijk vinden binnen het bedrijf. En hoe ze met elkaar omgaan. Alle input hebben we op papier gezet, daar laten we een kunstwerk van maken dat we in ons bedrijf ophangen. En die uitgangspunten dragen we ook naar buiten uit, zo vinden klanten ze al op onze website.”
Gezamenlijk optreden
“Binnen de autobranche worden vaak bijnamen gegeven, dat doen we niet meer”, geeft Ernestine Voskuilen als voorbeeld van de gemaakte afspraken. “Een andere afspraak is dat we op gepaste afstand van elkaar blijven, dat er geen lichamelijk contact is. En dat we elkaar collegiaal helpen, waarbij we niemand vanwege geslacht, overtuiging of huidskleur buitensluiten.”
Daarbij hebben ze afspraken gemaakt als iemand toch over de streep gaat. “Dan ondernemen we actie, ongeacht functie. Gezamenlijk zeggen we dat dit niet de afspraak is. We helpen elkaar, het is niet één persoon die het zegt. Dat is de kracht van wat we afgesproken hebben, niemand is nu bang om op te staan. En ja, het is al eens voorgekomen. Dat reageren ging goed, omdat iedereen erachter stond. Ik merk dat het de sfeer in onze bedrijven positief beïnvloedt.”
Gratis webinar
Pesten, intimidatie, chantage; overal waar mensen samenwerken vindt het plaats, ook bij mobiliteitsbedrijven. Hoe signaleer je het en wat doe je eraan? Geef je nu op voor het OOMT-webinar van 10 mei.
Dit artikel is gemaakt in samenwerking met onze partner OOMT.
