Producten uit nieuw gekapt bos uit voornamelijk Azië, Noord- en Zuid-Amerika mogen niet meer verhandeld worden. Importeurs en Europese voedselproducenten moeten zich hieraan houden. “De retailers nemen ook hun verantwoordelijkheid en eisen bewijsstukken dat hun ingekochte producten authentiek zijn. Voedselfraude komt helaas nog te veel voor. Beperking van risico’s hierop staat bij steeds meer bedrijven hoog op de agenda”, vertelt Hans van der Moolen, Food Integrity Specialist.
Van Der Moolen is gespecialiseerd in risico’s en wetgeving bij Eurofins dat wereldmarktleider is in bio-analytische testen. “Ook de landen van origine hebben belang bij een inspanningsplicht. Zo willen zij voorkomen dat Europese inkopers wegblijven.”
NVWA-controle
De nieuwe EU-wetgeving schrijft ook voor dat producenten moeten aantonen waar hun producten precies vandaan komen en hoe deze worden geproduceerd. De wet heeft tot gevolg dat in Nederland de NVWA gaat controleren op naleving. Zij start daarmee in het najaar van 2024 op documentbasis (digitaal). Ze beoordeelt de betrouwbaarheid van de bij een partij meegeleverde informatie. Zo ook of het product te herleiden is naar de (verplicht) opgegeven geolocatie met exacte coördinaten.
“Via satellietbeelden is uiterst nauwkeurig de geolocatie in het tropisch regenwoud van bijvoorbeeld Brazilië, Indonesië, Maleisië en Bolivia te achterhalen”, zegt Van der Moolen. “De hoeveelheid palmolie vormt de grootste aanvoer. RSPO, een samenwerkingsverband van palmoliehandelaren, werkt al tientallen jaren samen aan duurzame en betrouwbare palmolie. Deze sector is redelijk klaar voor de nieuwe EU-wet. Maar voor de handel in onder meer soja, koffie, cacao en rundvlees moet er nog veel gebeuren. Voor soja komt daar bij dat de teelt steeds meer naar Europa verplaatst.”
Voedselfraude in praktijk
Olijfolie uit Italië heeft een goede reputatie. De consument betaalt er meer voor dan bijvoorbeeld voor olijfolie uit Griekenland. Daar wordt helaas mee gefraudeerd door ‘Italië’ te claimen en niet ‘Griekenland’. Dat geldt ook voor kaneel uit Indonesië (betere naam) in plaats van Sri Lanka. En koffie uit Colombia in plaats van uit Ghana. Of eieren uit Nederland terwijl ze uit Roemenië komen. “Partijen worden verhandeld onder de verkeerde herkomst. Met name veel retailers schakelen Eurofins in om de fraude op te sporen door de authenticiteit van de voedselproducten te achterhalen. Deze specialistische kennis, in combinatie met ons moderne authenticiteitslaboratorium in Nantes, willen we ook inzetten voor het tegengaan van ontbossing van regenwoud”, motiveert Van der Moolen. “We hebben alle apparatuur en kennis in huis om een essentiële bijdrage te leveren aan het minder opwarmen van onze aarde.”
Laboratorium-onderzoek
Ook voedselfabrikanten willen geen reputatieschade en voorkomen dat de origine van hun producten niet klopt. “Wij worden vooral ingeschakeld voor nader onderzoek in onze laboratoria, bijvoorbeeld of de origine van een partij soja of cacao wel conform opgave is. De opgegeven geolocatie vergelijken we dan met een isotopenanalyse in ons lab. Iedere regio in de wereld kent namelijk een unieke vaste verhouding van isotopen in de aarde, zoals strontium, koolstof, zuurstof, etc. Zo kunnen we nagaan of de opgegeven origine van een partij geïmporteerde voedselproducten juist is en of de documentatie klopt.”
Via satellietbeelden is uiterst nauwkeurig de geolocatie in het tropisch regenwoud te achterhalen”
Specialistische kennis
Overal in de wereld zijn de 1.000 moderne laboratoria van Eurofins gehuisvest. Naast 200.000 analysemethoden voor biologische stoffen biedt de wereldmarkleider vooral ook ontzorging aan. Van der Moolen, die er zestien jaar geleden startte en voor die tijd in diverse laboratoria werkte: “Wij interpreteren ook de laboratoriumresultaten en geven advies op maat afhankelijk van het voedselproduct. We maken bewuste keuzes. Waarmee het meest wordt gefraudeerd, daar zoomen wij juist op in. De meerwaarde zit ook in het onderzoeken of een product aan de nieuwste EU-wetgeving voldoet. Voor ook voedselproducenten heeft de nieuwe wetgeving sowieso grote gevolgen. Deze doelgroep kunnen wij goed ondersteunen met specialistische kennis over regelgeving.”
Dit artikel is tot stand gekomen in samenwerking met Eurofins Food Safety Solutions. Meer van Eurofins op VMT vind je hier.
