Met de benodigde automatiseringskosten heeft men meestal nog niet zoveel ervaring. Daarbij wordt voorbij gegaan aan het feit dat een mens graag in een mooie wijk woont met veel variatie in woningen. Iets waar volgens Hans Verkleij, productmanager bij Calduran, de bouw de laatste jaren juist ontzettend in uitblinkt; de veelheid en combinatie van verschillende materialen, vormgeving en afwerking. ‘Kijk maar naar alle materialen die voor het bouwen worden gebruikt zoals bakstenen, gevelbekleding en installaties. Aangevoerd vanuit verschillende plekken binnen en buiten Europa. Hoe krijg je die allemaal door een geautomatiseerde woningfabriek?’
Leren van vergelijkbare concepten
Het is altijd leerzaam om eens bij een andere bedrijfstak te kijken. Wat kunnen we leren van vergelijkbare succesvolle concepten? Verkleij: ‘Laten we dit eens doen in de meubelbranche. Hier wil de klant het liefst ook haar meubels kant-en-klaar laten leveren. Kasten worden in de fabriek in elkaar gezet en aan huis bezorgd, waarna ze zo op hun plek kunnen worden gezet. Door de klant totaal te ontzorgen, lijkt dit het meest succesvolle concept.’
‘Bij IKEA dachten ze hier echter anders over. Door het grote transportvolume zijn de transportkosten hoog en de flexibiliteit voor specifieke klantwensen ver te zoeken. Bij aflevering van die complete kasten is het transport via de trap naar de bovenverdieping niet meer mogelijk. De Zweed Ingvar Kamprad, oprichter van IKEA, maakte al een tijdje meubels en bedacht dat het goedkoper, compacter en makkelijker moest gaan worden.’ Hij schonk daarbij veel aandacht aan functionaliteit, uitstraling en vormgeving.
Combinatie van factoren
‘Maar het echte succes kwam misschien nog wel van alle voordelen bij elkaar’, zegt Verkleij. ‘Het succes van IKEA is niet te herleiden tot één enkel idee, maar tot een slimme combinatie van factoren. Het bedrijf wist de kosten laag te houden door standaardsegmenten geautomatiseerd en met grote nauwkeurigheid te produceren, terwijl er tegelijk veel aandacht was voor vormgeving en gebruiksgemak. Klanten konden hun meubels eenvoudig zelf monteren met duidelijke instructies, zonder zagen of passen, en ze direct meenemen in handzame dozen. Daarmee verdwenen lange levertijden en hoge transportkosten, terwijl de prijs-kwaliteitverhouding aantrekkelijk bleef en altijd een compleet bouwsysteem werd meegeleverd.’
Later werd dit fundament verder uitgebouwd. ‘IKEA veranderde zijn winkels in plekken voor funshopping, breidde het assortiment uit met bijpassende trendy artikelen en voegde extra diensten toe zoals een montageservice, online verkoop en persoonlijke ondersteuning bij het ontwerpen van bijvoorbeeld keukens of slimme opbergoplossingen. Ook veiligheid en duurzaamheid kregen meer aandacht, hergebruik van zaagafval en zelfs een tweede leven voor afgedankte meubels.’
De overeenkomst van IKEA en het kalkzandsteen bouwsysteem
‘Als we dit vergelijken met het kalkzandsteen bouwsysteem van Calduran, zie ik veel overeenkomsten’, zegt Verkleij. ‘Kalkzandsteenelementen worden gemaakt met natuurlijkvriendelijke grondstoffen en in een supermoderne en volledige geautomatiseerde fabriek op maat gezaagd, gecodeerd en vervolgens als compleet bouwpakket aangeleverd op de bouwplaats.’
‘Door de hoge automatiseringsgraad in de fabriek zijn de productiekosten laag. Dit alles wordt op de bouwplaats geleverd, inclusief een duidelijke en eenvoudige montage-instructie. Daarbij kun je in twee dagen tijd met twee lijmers en een elektrische montagekraan een compleet casco optrekken. Om het geheel compleet te maken wordt alles wat men hierbij nodig heeft zoals mortels, ankers en lateien meegeleverd. Verder helpen specialisten bij het ontwerpproces met adviezen op het gebied van brandveiligheid, leefcomfort, milieu en energie.’
De laatste jaren zien we dit IKEA-concept bij steeds meer bouwdelen, zoals vloeren en daken”
Verkleij: ‘Ik had in eerste instantie niet gedacht dat er zoveel gelijkenissen zouden zijn. De laatste jaren zien we dit IKEA-concept bij steeds meer bouwdelen, zoals vloeren en daken. De hoeveelheid werk en bouwfouten op de bouw wordt hiermee flink beperkt en bespaart dus kosten. Misschien moeten we nog wel het winkelplezier voor onze klanten verbeteren. Bijvoorbeeld door samen met andere ‘IKEA’ bouwproducenten alle huidige mogelijkheden te tonen zodat duidelijker wordt wat voor moois we samen kunnen maken. Wat dan uiteindelijk het beste bouwconcept wordt zal de tijd leren. Ik denk dat milieu, kostenefficiëntie en grote variatie in gewenste uitvoering de komende jaren nog hoog op het verlanglijstje staan.’
Toekomstperspectief
Het concept voor kalkzandsteen draagconstructies is nu al gemiddeld € 6.000,- per woning goedkoper. ‘Daarom denk ik dat een nog verdere ontwikkeling van 3D/BIM-modellen en een nauwkeurige maatvoering op de bouwplaats nog veel kansen biedt. Dit geldt ook voor producenten met een vergelijkbaar klik-en-klaar bouwsysteem. Hopelijk worden hiermee de komende jaren nog veel mooie, functionele en gevarieerde en zodoende waardevaste woningen gerealiseerd, waar onze komende generaties nog lang van mogen genieten’, sluit Verkleij af.
Dit artikel is gesponsord door Calduran.
