Arbo-online
  • Start gratis proefperiode
  • Inloggen
  • Nieuws
  • Arbobeleid
    • Arbobeleid voeren
    • Risico inventarisatie en -evaluatie (RI&E)
    • Psychosociale arbeidsbelasting (PSA)
    • Ongevallen en incidenten
    • Bedrijfshulpverlening (BHV)
    • Verzuimbeleid
    • Duurzame inzetbaarheid
    • Werk- en rusttijden
  • Werkplek
    • Werkplekomgeving
    • Hybride werken
    • Fysieke belasting
    • Fysische factoren
    • Gevaarlijke stoffen
    • Biologische agentia
  • Arbeidsmiddelen
    • Werken met arbeidsmiddelen
    • Machineveiligheid
    • Persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM)
    • Veiligheids- en gezondheidssignalering
  • Risicomanagement
    • Managementsystemen
    • Cultuur
    • Gedrag

Ouderschapsverlof is tool voor goede werk-privébalans jonge ouders

Monique van der Woude
29 apr. 2024Laatste update: 03 jun. 2024

Een goede werk-privé balans is juist voor jonge ouders essentieel. Toch slaat een kwart van hen betaald ouderschapsverlof over. Waarom is dat?

Ouderschapsverlof is tool voor goede werk-privébalans jonge ouders

Zo’n 28% van de kersverse ouders in loondienst maakt geen gebruik van de ouderschapsverlofregeling. Dat blijkt uit cijfers van het UWV en inzetbaarheidsspecialist Robidus. De regeling is inmiddels twee jaar geleden aangenomen door de Tweede Kamer. Robidus, betrokken bij de inzetbaarheid van 1,2 miljoen werknemers, waarschuwt voor deze trend omdat de stressgerelateerde klachten onder jonge ouders blijven stijgen. 

Meer moeders dan vaders gebruiken ouderschapsverlof 

Vaders vragen twee keer minder ouderschapsverlof aan in vergelijking met moeders, blijkt uit data van Robidus. Van de totale aanvragen is 65% afkomstig van vrouwen en 35% van mannen. Vrouwen die gebruikmaken van het ouderschapsverlof vragen dit gemiddeld aan voor 6,9 weken. Bij mannen ligt dit lager, namelijk op een gemiddelde van 6,2 weken.

Betaald ouderschapsverlof en andere verlofregelingen 

Betaald ouderschapsverlof geeft beide ouders recht op 9 werkweken betaald verlof in het eerste levensjaar van het kind. De uitkering is 70% van het (gemaximeerde) dagloon.  

Naast ouderschapsverlof zijn er meerdere verlofregelingen rondom zorg voor kinderen en naasten. Het schema hieronder geeft een overzicht.  

Betaald ouderschapsverlof financieel niet haalbaar 

De meest genoemde redenen door zowel mannen als vrouwen om geen verlof op te nemen terwijl daar wel behoefte aan was? Dat de vergoeding te laag was of dat het financieel niet haalbaar was. Dat blijkt uit eerder onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Andere redenen die naar verhouding vaak werden gegeven was dat het ongunstig zou zijn voor de carrière of gewoonweg niet mogelijk binnen het werk. 

Tegelijkertijd laten cijfers van het CBS zien dat het aandeel werknemers dat verzuimt het hoogst is voor de leeftijdsgroep van 25 tot 35 jaar. Daarbij gaat het om maar liefst 65,2%, tegenover het gemiddelde van 57,6%.

Preventie-instrument tegen uitval jonge ouders 

"Het hoge verzuim onder jongvolwassenen, waaronder de groep jonge ouders vallen, is zorgwekkend", stelt Robert Wondaal, Chief Business Officer bij Robidus. Hij adviseert werkgevers dan ook het gebruik van het ouderschapsverlof te stimuleren. "Je kunt het zien als een preventie-instrument, dat geen kosten met zich meebrengt voor de werkgever en uitval voorkomt. Wanneer werknemers doorgaan tot zij echt omvallen, is niemand daarbij gebaat. Daarnaast betaalt in dat geval de werkgever de rekening."

De overheid heeft inmiddels een voorstel gedaan om de verlofregelingen te versimpelen (zie het kader). Die eerst even afwachten? Nee, zegt Wondaal. Want: "Wijzigingen zoals deze zijn niet binnen een jaar geregeld".

Verlofregelingen simpeler voor goede werk-privébalans

Onlangs deed demissionair minister Van Gennip (Sociale Zaken) een voorstel om verlofregelingen te versimpelen. Want het verlofstelsel is door de jaren heen complex en onoverzichtelijk geworden. Daarom stelt het kabinet voor om de 10 verschillende regelingen terug te brengen tot 3 soorten verlof: 1) de zorg voor kinderen, 2) de zorg voor naasten en 3) persoonlijke situaties.

Verlofsoort 1: zorg voor kinderen

Het gaat hier om verlofregelingen die inzetbaar zijn rond de geboorte van en zorg voor jonge kinderen, bij adoptie en bij pleegzorg. Hieronder vallen het huidige zwangerschaps- en bevallingsverlof, het (aanvullend) geboorteverlof, het adoptie- en pleegzorgverlof en het (betaald) ouderschapsverlof.
Het doel van dit verlof is onder meer het stimuleren van een gelijkwaardige verdeling van zorgtaken tussen partners en economische zelfstandigheid van ouders. Binnen deze verlofsoort zijn meerdere scenario’s uitgewerkt om regelingen te integreren, uitbreiden of verkorten.

Verlofsoort 2: zorg voor naasten
Bij deze verlofsoort horen het huidige kort- en langdurend zorgverlof, bijvoorbeeld te gebruiken om tijdelijk mantelzorg te verlenen. Steeds meer werkenden krijgen hiermee te maken. Want de verwachting is dat mantelzorgen de komende jaren verder zal toenemen als gevolg van de vergrijzing en doordat iedereen langer doorwerkt.
Met het oog daarop zijn 2 scenario’s uitgewerkt: een scenario waarin de 2 bestaande verlofregelingen worden geïntegreerd en een uitgebreidere variant.

Verlofsoort 3: persoonlijke situaties
Hieronder valt het calamiteiten- en kortverzuimverlof uit het huidige verlofstelsel. Dit korte verlof kunnen werknemers onder andere opnemen als zij door onvoorziene of zeer bijzondere omstandigheden niet kunnen werken. Bijvoorbeeld het overlijden van een naaste, calamiteiten thuis of het begeleiden van een naaste bij bezoek aan een arts. Het gaat hier om maatwerk, waarover werkgevers en werknemers afspraken maken als het moment zich voordoet.
Eventuele nieuwe verlofregelingen die eveneens maatwerk vergen en draaien om persoonlijke situaties zouden aan deze verlofsoort kunnen worden toegevoegd. Zoals rouwverlof, transitieverlof of verlof wegens huiselijk geweld.

Bronnen: ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, Robidus, CBS

Lees meer over

Monique van der Woude

Monique van der Woude

Redacteur

Redacteur Monique schrijft al jarenlang over allerlei zaken die te maken hebben met arbo, jurisprudentie en security management.

  1. Vacatures

  2. Universiteit Utrecht

    Afdelingshoofd Veiligheid & Milieu

    Universiteit Utrecht logo
Bekijk vacatures

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

✓ Ruim 17.000 arbo professionals gingen je voor

Aanbevolen door de redactie

  • Artikel22 mrt. 22

    Betaald ouderschapsverlof, het gaat er komen. Maar waarom eigenlijk?

    Op 2 augustus verandert er het een en ander ten aanzien van het ouderschapsverlof. Maar wat verandert er precies? En wat voor effect heeft dit op de rechten van vrouwelijke én mannelijke werknemers? Een beknopt overzicht van de hervormingen.

  • Nieuws29 apr. 16

    5 belangrijke oorzaken van werkstress

    Wie het erg druk heeft, heeft ook de meeste last van stress. Zou je denken. Toch is dat vaak niet zo. De meeste werkstress komt door onduidelijkheid.

Lees meer over dit onderwerp

  • Beeld: Shutterstock
    Ongevallen en incidenten28 apr. 26

    Analyse ongeval: Neem de risico's van automatische roldeuren op in de RI&E

    Automatische roldeuren zijn een veiligheidsrisico. Maak daarom altijd een gedegen risicoanalyse en stem de uiteindelijke uitvoering van de automatische deuren en de benodigde veiligheidssensoren daarop af.

  • Ongevallen en incidenten24 apr. 26

    Jurisprudentie: Stagiair valt wel degelijk onder feitelijk gezag werkgever

    Een stagiair raakt gewond aan zijn voet tijdens werkzaamheden voor een snuffelstage. De werkgever vecht de boete aan: de stagiair zou niet onder zijn feitelijk gezag vallen. Maar die vlieger gaat niet op.

  • Verzuim13 apr. 26

    Artikeloverzicht: verzuim

    Elke organisatie heeft te maken met ziekte en dus met verzuim. In het ziekteverzuimbeleid staat hoe een werkgever omgaat met ziekte, verzuim en re-integratie. Dit handige overzicht biedt hulp.

  • Beeld: Shutterstock
    Ongevallen en incidenten10 apr. 26

    Jurisprudentie: Werknemer hoeft toedracht van ongeval niet te bewijzen

    Een werknemer haalt in hoger beroep zijn gelijk: de werknemer heeft zijn zorgplicht geschonden. Daarmee is die laatste aansprakelijk voor de schade. Daarvoor hoeft de werknemer de precieze toedracht van het ongeval niet te bewijzen.

  • Beeld: Shutterstock
    Ongevallen en incidenten26 mrt. 26

    Analyse ongeval: Zorg voor onderricht in een veilige werkwijze

    Zonder (onderricht in) een veilige werkwijze wordt zelfs het veiligste transportsysteem onveilig. Dus zorg dat alle betrokkenen die werkwijze kennen en begrijpen.

  • Beeld: Shuterstock
    Ongevallen en incidenten17 mrt. 26

    Jurisprudentie: Val in kas, werkgever moet toedracht bewijzen

    Een werknemer raakt gewond bij een val over een rail in de kas waar hij werkt. Hij stelt zijn werkgever aansprakelijk voor de schade. De kantonrechter wijst de aansprakelijkheid af. In hoger beroep oordeelt het hof dat de werkgever wél aansprakelijk is.

  • Beeld: Shutterstock
    Ongevallen en incidenten6 mrt. 26

    Meld- en vergewisplicht aangenomen: arbeidsongevallen strakker opvolgen

    Melden alleen is straks niet meer genoeg. Uitlenende organisaties moeten na een arbeidsongeval feiten navragen én vastleggen. Met als doel: betere arbeidsomstandigheden voor uitzendkrachten en minder arbeidsongevallen. Wat betekent dit voor jou?

  • Beeld: Shutterstock
    Fysieke belasting2 mrt. 26

    Jurisprudentie: Schiphol niet aansprakelijk voor schade werknemer door zware arbeidsomstandigheden

    Schiphol is als exploitant van de luchthaven niet aansprakelijk voor de schade die een werknemer van een grondafhandelingsbedrijf heeft geleden door de zware arbeidsomstandigheden. Kantonrechter en - in hoger beroep - het hof komen tot hetzelfde oordeel.

Mijn artikeloverzicht

Onderwerpen aanpassen

Mijn artikeloverzicht kan alleen gebruikt worden als je bent ingelogd.

Inloggen

of maak een account aan

Eerder verschenen

  1. Diversiteitsbeleid: op zoek naar een goed evenwicht
  2. Deskundigenoordeel geen zekerheidje meer bij re-integratiegeschil
  3. Kind crasht met shovel. Wat klopt hier niet?
  4. Blijven leren? Zo lukt dat ook tijdens je werk
  5. Hervorming arbeidsmarkt: zo staat het ervoor
  6. Werkgever aansprakelijk voor psychische klachten advocaat?
  7. Veilig en gezond werken bij zelfstandig ondernemers
  8. Mantelzorg, nog een onbetaalde baan erbij
  9. Extra aandacht voor preventie op de Dag van de Preventie
  10. Jaarverslag Arbeidsinspectie: meer dodelijke slachtoffers
  1. Net in dienst en gelijk ziek. Heb je dan recht op loondoorbetaling?
  2. Maak de werkvloer mentaal gezond met deze nieuwe leidraad
  3. 5 best gelezen artikelen in maart
  4. Naar een evidence-based oplossing voor de burn-outpuzzel
  5. Onderzoek: zo beïnvloeden toekomstige ontwikkelingen werkstress
  6. Jacqueline Joosten: "Dit is de laatste"
  7. Slimmere preventiemedewerker bespaart geld
  8. Grote toename klokkenluiderszaken in 2023
  9. Psychisch letsel door schadelijke werkomstandigheden? Bewijzen en onderbouwen!
  10. Toelichtingsdocument certificatieschema Arbokerndeskundige

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

✓ Ruim 17.000 arbo professionals gingen je voor

  • Collecties
  • Nieuwsbrieven
  • Over Arbo
  • Arbo Academy
  • Digitale Magazines
  • Klantenservice
  • Contact
  • Adverteren
  • Vacatures
  • Boeken

Snel naar

  • Nieuws
  • Jurisprudentie
  • Ongevallen
  • Faq's
  • Voorbeelddocumenten
  • Checklists

Werkplek

  • Werkplekomgeving
  • Hybride werken
  • Fysieke belasting
  • Fysische factoren
  • Gevaarlijke stoffen
  • Biologische agentia

Arbobeleid

  • Arbobeleid voeren
  • Risico inventarisatie en -evaluatie (RI&E)
  • Psychosociale arbeidsbelasting (PSA)
  • Ongevallen en incidenten
  • Bedrijfshulpverlening (BHV)
  • Verzuimbeleid
  • Duurzame inzetbaarheid
  • Werk- en rusttijden

Arbeidsmiddelen

  • Werken met arbeidsmiddelen
  • Machineveiligheid
  • Persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM)
  • Veiligheids- en gezondheidssignalering

Risicomanagement

  • Managementsystemen
  • Cultuur
  • Gedrag

Socials

  • X
  • LinkedIn
  • Facebook

Arbo is onderdeel van VMN media. Lees in ons manifest waar VMN media voor staat. Op gebruik van deze site zijn de volgende regelingen van toepassing: Algemene Voorwaarden en Privacy en Cookie beleid | Privacy instellingen